Lectoribus salutem

Dit is het eindresultaat van de bewerking van de verhalen uit de Metamorphoses van Ovidius. Wat in het schooljaar 1996-1997 schuchter begon als een bij voorbaat tot mislukken gedoemde poging om de hele Metamorphoses door leerlingen te laten navertellen, groeide uit tot een homerische strijd om het vooropgestelde doel koste wat het kost te realiseren. En in het schooljaar 2001-2002 hadden we ons doel bereikt: boeken veertien en vijftien waren aan de beurt!

Maar waarom die vijftien boeken, die 246 verhalen, die 11.995 verzen navertellen? Is dat zinvol? Of is dat gekkenwerk? Persoonlijk blijf ik geloven dat het de leerlingen iets heeft bijgebracht. Onze wereld is een wereld van beelden geworden, daarover is iedereen het roerend eens; maar is de plaats van het gesproken en geschreven woord daarom minder belangrijk geworden? Ik betwijfel dat ten zeerste. Wie de taal én de manier om die taal te gebruiken (welsprekendheid, dus) beheerst, heeft een onoverbrugbare voorsprong op wie alleen de taal beheerst. Daarom is werken met taal, bezig zijn met taal, worstelen met taal nog steeds een boeiende en lonende bezigheid, die - helaas voor de jongeren - pas in de jaren die komen vruchten zal afwerpen. Nu lijken opdrachten als "Ovidius navertellen" en de inspanningen die dat vergt, veeleer op pesterij of strafwerk.

De Metamorphoses van Ovidius worden vaak "the painter’s bible" genoemd, vanwege de enorme invloed die het werk gehad heeft op alle generaties kunstenaars, en dan hebben we het over schrijvers, componisten, beeldhouwers en schilders. In een museum rondlopen zonder gids en zonder iets te kennen van de Metamorphoses, de bijbel en de geschiedenis, is een bijzonder frustrerende ervaring die bijna steeds uitdraait op een museum-vijandige houding. Wat door een kunstwerk wordt uitgebeeld, is immers niet altijd duidelijk. Dan zijn de Metamorphoses, de bijbel en de kennis van de geschiedenis een welgekomen steun.

Waarom een kunstwerk gemaakt werd, wanneer het gemaakt werd, tot welke stroming het behoort, wie de kunstenaar is, welke symboliek de kunstenaar eventueel hanteert in zijn werk en waarom, zijn vragen die behoren tot het domein van de esthetica en die het doel van dit opusculum overstijgen. Wat de hierna volgende verhalenschat alleen beoogt, is de leerlingen de gelegenheid te geven iets meer te kennen van de Metamorphoses dan we op school kunnen lezen en hen te leren genieten van de onnavolgbare manier waarop Ovidius van het ene verhaal naar het andere overgaat. Als ze daarbij dan nog wat culturele "bagage" opdoen - wat een huiveringwekkende gedachte in onze utilitaire wereld! - is dat leuk meegenomen.

Om te zoeken naar een bepaald verhaal, klik je in de "Lijst van de verhalen" op de titel. De titels van de verhalen staan in de volgorde waarin ze in de Metamorphoses voorkomen.

Als je een bepaald boek van de Metamorphoses zoekt, klik dan in de "Lijst van de boeken van de Metamorphoses" op het gewenste boek.

Als je de pennenvrucht van een bepaalde (mede)leerling wil zoeken, klik dan op zijn of haar naam in de alfabetische "Lijst van de medewerkers".

De verhalen die ik met de leerlingen in de klas lees, heb ik zelf naverteld; je vindt ze onder de naam "excerptum n" in de lijst van de medewerkers.

Marc Knecht, leraar Latijn, eindredacteur